Diodori
Qyteti antik
~Foustel De Coulanges
Origjina e Mendimit
~Jean Pierre Vernant
Zgjerimet e para të Romës (753 – 350 para Jezu Krishtit)
~Akademia e Shkencave e Shqipërisë, Instituti i Arkeologjisë
V
XV
XX
Shqipëria Arkeologjike
~Muzafer Korkuti
Në pranverë të vitit 1396
~Oliver Jans Schmitt
Republika detare e Venedikut
~Oliver Jens Schmitt
Bylisi
~Neritan Ceka, Skënder Muçaj

Diodori

Biblioteka historike Fragmente

Diodori lindi në Agrion të Siqelisë dhe për këtë arsye njihet edhe me emrin Diodori i Siqelisë. Jetoi dhe punoi në kohën e Cezarit dhe Augustit. Nuk dimë veçse pak gjëra nga jeta e tij dhe këto i mësojmë vetëm nëpërmjet veprës së tij. Ai thotë se i është dashur një punë përgatitore prej 30 vjetësh dhe udhëtime të gjata për të shkruar veprën e tij historike me titullin "Bibliotheca Historica" (Biblioteka historike). Por mbi këto udhëtime, për të cilat flasin zakonisht edhe historianët para tij si Herodoti, Theopompi e Polybi, nuk kemi asnjë të dhënë me përjashtim të udhëtimit në Aleksandri dhe ndoshta edhe në Romë.

"Bibloteka" e Diodorit ishte një histori e përgjithshme që përfshinte në rreshtim synkronistik dhe analistik të gjithë historinë antikë qysh prej fillimit e deri në vitin 59 apo 54 para e. sonë. Nga të 40 librat e kësaj vepre na janë ruajtur plotësisht vetëm librat 1-5 (historia e Orientit të Lashtë dhe koha prehistorike) dhe 11-20 (vitet 480-302 para e. sonë). Nga librat e tjerë që trajtonin historinë e fiseve të Ballkanit, midis tyre edhe të ilirëve, ekspeditën e Pirros në Itali dhe luftërat iliro-romake e romako-maqedonase, janë ruajtur vetëm fragmente që i njohim nga autorë bizantinë si nga patriarku Foti, perandori Konstantin Porfyrogeneti dhe nga një botim i vitit 1603 i D. Hoeshelit.

Diodori nuk është i pavarur në përshkrimet e tij historike dhe prandaj vlera e të dhënave të tij varet nga burimet, mbi të cilat ato janë mbështetur. Ajo pjesë e historisë së tij, që trajton kohën e lashtë romake, dallohet për saktësi të plotë të dhënash. Mendohet se ai ka shfrytëzuar këtu historianin romak Fab Piktorin.

Vepra e Diodorit, duke përfshirë edhe fragmentet, megjithë cungimin e saj ka një tok të dhënash të vlefshme për historinë e Ilirisë dhe të Epirit që nuk na kumtohen nga burime të tjera.

info@balkancultureheritage.com